Tembang Pangkur, Cengkok Kasmaran, Laras Pelog Pathet Nem

(B. Arintoko, 1981 : 22 – 23)

 

tembang pangkur

(Serat Wulangreh, Paku Buwana IV, ing Sri hartuti, 2007 : 29 – 30)

sekar: tembang

pangkur: araning tembang macapat

winarna:dicritakake

lelabuhan: pangorbanan

kanggo: dianggo tumrap

wong: manungsa

prayoga: becik

urip: gesang (krama)

ala: elek

becik: apik

puniku: iku

adat: pakulinan

waton: aturan/paugeran/pathokan

dipunkadulu: dingerteni

miwah: lan/saha

tata krama: sopan santun

kaesthi: diupaya

siyang: awan

ratri: bengi

Struktur metrum tembang pangkur:

a. Guru wilangan lan guru lagune

Pada:

1. 8 a

2. 11 i

3. 8 u

4. 7 a

5. 12 u

6. 8 a

7. 8 i

b. B. Guru gatrane : 7 gatra

Isining Tembang Pangkur:

Tembang pangkur kang dicritakake,

lelabuhane tumrap wong urip,

kudu ngerti ala lan becik,

prayogane ngertenana,

adat waton iku kudu dingerteni,

lan ana ing tata krama,

diupaya awan bengi

(Serat Wulangreh, Paku Buwana IV, ing Sri hartuti, 2007 : 29 – 30)

sekar: tembang

pangkur: araning tembang macapat

winarna:dicritakake

lelabuhan: pangorbanan

kanggo: dianggo tumrap

wong: manungsa

prayoga: becik

urip: gesang (krama)

ala: elek

becik: apik

puniku: iku

adat: pakulinan

waton: aturan/paugeran/pathokan

dipunkadulu: dingerteni

miwah: lan/saha

tata krama: sopan santun

kaesthi: diupaya

siyang: awan

ratri: bengi

Struktur metrum tembang pangkur:

a. Guru wilangan lan guru lagune

Pada:

1. 8 a

2. 11 i

3. 8 u

4. 7 a

5. 12 u

6. 8 a

7. 8 i

b. B. Guru gatrane : 7 gatra

Isining Tembang Pangkur:

Tembang pangkur kang dicritakake,

lelabuhane tumrap wong urip,

kudu ngerti ala lan becik,

prayogane ngertenana,

adat waton iku kudu dingerteni,

lan ana ing tata krama,

diupaya awan bengi